bip biuletyn
informacji publicznej


UNESCO

Bilety online
Bilety online
Projekt PL BY
Serce w Puszczy, Puszcza w sercu
Strona g堯wna arrow Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody
Drukuj E-mail

PNRP 32(1) za 2013 r.

 

Wyst瘼owanie ro郵in obcego pochodzenia
w strefie przybrze積ej Jeziora Charzykowskiego
(Zaborski Park Krajobrazowy)

STRESZCZENIE

W ostatnim stuleciu proces wprowadzania obcych gatunków nasili si. Spowodowane jest to rozwojem infrastruktury i masow wymian handlow. Szczególnie istotnym problemem jest wnikanie obcych gatunków na obszary obj皻e ochron.
Teren bada znajduje si w Zaborskim Parku Krajobrazowym oraz w otulinie Parku Narodowego Bory Tucholskie. Jezioro Charzykowskie otoczone jest tak瞠 terenami chronionymi sieci Natura 2000. Przedmiotem bada jest rozmieszczenie obcych gatunków flory strefy przybrze積ej jeziora z uwzgl璠nieniem zajmowanej powierzchni.
Na badanym obszarze stwierdzono 11 gatunków obcych dla Polskiej flory. Ich rozmieszczenie zdeterminowane jest m.in. wymaganiami siedliskowymi i charakterem brzegu zbiornika. Do rozprzestrzeniania si ro郵iny te wykorzystuj naturalne korytarze migracji - cieki i po陰czone zbiorniki wodne, a wyst瘼owanie niektórych, zdeterminowane jest dzia豉lno軼i ludzk.
Najbardziej licznymi, a jednocze郾ie zajmuj帷ymi najwi瘯sz powierzchni gatunkami s: Impatiens glandulifera, Padus serotina i Acorus calamus. Du膨 liczebno嗆 wykaza tak瞠 Reynoutria sachalinensis. W linii brzegowej stwierdzono gatunki zarówno obce nieinwazyjne jak i inwazyjne. Najbardziej zagra瘸j帷ymi gatunkami dla rodzimej flory Jeziora Charzykowskiego s: Impatiens glandulifera, I. parviflora, Echinocystis lobata, Padus serotina oraz Reynoutria sachalinensis i R. japonica. Wi瘯szo嗆 z gatunków obcych zaobserwowanych na badanym terenie wymaga kontroli i usuwania. W ramach takich dzia豉 zaleca si mechaniczne usuwanie stanowisk znajduj帷ych si na obszarach chronionych oraz kontrolowanie trofii wód w celu przeciwdzia豉nia nadmiernemu dop造wowi biogenów.

 

秧dówki (Hymenoptera: Aculeata) Kampinoskiego Parku Narodowego.
Cz. VI. Grzebaczowate (Spheciformes: Sphecidae, Crabronidae)

STRESZCZENIE

W artykule przedstawiono informacje o wyst瘼owaniu b這kówek z rodziny grzebaczowatych (Hymenoptera: Sphecidae, Crabronidae) w Kampinoskim Parku Narodowym w 鈔odkowej Polsce. Materia do bada by od豉wiany w latach 1999-2006 przy pomocy pu豉pek Moericke'go (tzw. ó速ych misek). Pu豉pki by造 umieszczone na drewnianych budynkach na terenie Parku i w jego bezpo鈔ednim s御iedztwie (2000-2001) oraz w siedliskach antropogenicznych na terenach otwartych, m.in. porzuconych polach uprawnych (od這gach) i 陰kach ulegaj帷ych przemianom sukcesyjnym (1999 oraz 2002-2006).
W trakcie bada od這wiono 3359 okazów z 115 gatunków (w tym 6 z rodziny Sphecidae i 109 z Crabronidae). W鈔ód stwierdzonych gatunków 24 taksony zosta造 po raz pierwszy odnotowane na terenie Kampinoskiego Parku Narodowego, a 9 odnotowano jako nowe dla Niziny Mazowieckiej (oznaczone poni瞠j gwiazdk); S to: Cerceris interrupta (Panzer, 1799), C. quadrifasciata (Panzer, 1799), Crabro ingricus F. Morawitz, 1888*, Crossocerus distinguendus (Morawitz, 1866), Didineis lunicornis (Fabricius, 1798), Ectemnius dives (Lepeletier et Brulle, 1834), Gorytes albidulus (Lepeletier, 1832), G. quinquefasciatus (Panzer, 1798), Lindenius panzeri (vander Linden, 1829), Mimesa lutaria (Fabricius, 1787), Miscophus concolor Dahlbom, 1844, Nitela borealis Valkeila, 1974*, Nysson interruptus (Fabricius, 1798), Oxybelus trispinosus (Fabricius, 1787), O. variegatus Wesmael, 1852*, O. victor Lepeletier, 1845, Passaloecus borealis Dahlbom, 1845*, Pemphredon baltica Merisuo, 1972*, P. enslini Wagner, 1932*, P. fabricii Müller, 1911*, Tachysphex fulvitarsis A. Costa 1867, T. unicolor (Panzer, 1809), Trypoxylon deceptorium Antropov, 1991* oraz T. medium de Beaumont, 1945*.
Na terenie Kampinoskiego Parku Narodowego stwierdzono w trakcie dotychczasowych bada 152 gatunki z rodzin Sphecidae i Crabronidae, co stanowi oko這 2/3 wszystkich gatunków znanych z Polski. Stawia to Park na pierwszym miejscu w鈔ód terenów chronionych w Polsce pod wzgl璠em ró積orodno軼i gatunkowej grzebaczowatych.


Chru軼iki (Trichoptera) rezerwatu przyrody ,,毒ódlisko Skrzypowe"

STRESZCZENIE

Na terenie rezerwatu „毒ódlisko Skrzypowe" przeprowadzono badania chru軼ików w 2006 roku (kwiecie, maj i lipiec). ㄠcznie zebrano 53 osobniki nale膨ce do 9 gatunków. W zebranym materiale wyra幡ie dominowa reofilny Halesus digitatus/tesselatus (ze wzgl璠u na du瞠 podobie雟two larw nie by這 mo磧iwe odró積ienie tych dwóch gatunków). Do elementów krenofilnych zaliczono dwa gatunki: Potamophylax nigricornis oraz Limnephilus elegans. Natomiast Glyphotaelius pellucidus jest gatunkiem charakterystycznym dla wiosennych wód okresowych. Za szczególnie cenne ze wzgl璠ów sozologicznych uznano wyst瘼owanie dwóch gatunków: Limnephilus elegans - znajduje si na Czerwonej Li軼ie z kategori DD oraz Stenophylax vibex, który po raz pierwszy w Polsce zosta odnotowany w 2006 roku na obszarze Wielkopolski. Stenophylax vibex stwierdzony by tak瞠 w 安i皻okrzyskim Parku Narodowym, prawdopodobnie gatunek rozszerza swój zasi璕 wyst瘼owania na obszarze Polski. Wykazanie Stenophylax vibex z rezerwatu „毒ódlisko Skrzypowe" uzupe軟ia wiedz o wyst瘼owaniu tego gatunku w Polsce.

 

Herpetofauna rezerwatu przyrody „Dziki Staw"

STRESZCZENIE

Le郾y rezerwat przyrody „Dziki Staw" w Rytwianach po這穎ny jest we wschodniej cz窷ci województwa 鈍i皻okrzyskiego. Zajmuje powierzchni 6.52 ha, obejmuj帷 m.in. krasowe jeziorko (2.16 ha), obrze穎ne przez podmok貫 陰ki oraz olsy i lasy mieszane. W s御iedztwie rezerwatu znajduj si du瞠 stawy hodowlane, co wspólnie z jeziorkiem krasowym stwarza korzystne warunki dla rozrodu p豉zów.
Obserwacje prowadzono w latach 2008-2009, badaj帷 obecno嗆 p豉zów i gadów oraz biologi wybranych gatunków. Stwierdzono wyst瘼owanie nast瘼uj帷ych gatunków: traszka grzebieniasta Triturus cristatus Laur., traszka zwyczajna Lissotriton vulgaris L., ropucha szara Bufo bufo L., 瘸ba jeziorkowa Pelophylax lessonae Cam., 瘸ba wodna Pelophylax kl. esculentus L., 瘸ba trawna Rana temporaria L., 瘸ba moczarowa Rana arvalis Nilss., jaszczurka zwinka Lacerta agilis L., jaszczurka 篡worodna Zootoca vivipara Jacquin, padalec zwyczajny Anguis fragilis L. i zaskroniec zwyczajny Natrix natrix L. Badaniami obj皻o biologi rozrodu 瘸by wodnej i 瘸by trawnej. Wyst瘼uj帷e zagro瞠nia to nadmierna penetracja (gównie przez mieszka鎍ów Staszowa), a w konsekwencji m.in. za鄉iecanie, k逝sownictwo i podpalenia.

 

Rekolonizacja Magurskiego Parku Narodowego
przez bobra europejskiego Castor fiber - 27 lat po reintrodukcji

STRESZCZENIE

Reintrodukcj bobra europejskiego Castor fiber w Beskidzie Niskim przeprowadzono w latach 1980-85 po prawie 400 latach nieobecno軼i tego gatunku na tym terenie. Po 16 latach od czasu pierwszych wsiedle przeprowadzono inwentaryzacj jego stanowisk w obr瑿ie Magurskiego Parku Narodowego. Stwierdzono wówczas 5 rodzin, a ca趾owit populacj oszacowano na 23-26 osobników. Badania nad rozmieszczeniem i liczebno軼i bobra na terenie Magurskiego PN przeprowadzono powtórnie wiosn 2007 r. Polega造 one na kontroli wszystkich cieków wodnych i wód otwartych znajduj帷ych si w granicach parku. Liczebno嗆 populacji bobra europejskiego na badanym obszarze okre郵ono opieraj帷 si na za這瞠niu, 瞠 w Polsce rodzina bobrza sk豉da si najcz窷ciej z 4 osobników. Zainwentaryzowano 11 stanowisk bobra europejskiego uznanych za rodzinne. Liczebno嗆 populacji wynosi豉 44 osobniki. Najwi璚ej rodzin (5) zasiedla這 potok Ryjak i jego okolice. Ze wzgl璠u na trudne górskie warunki tempo rekolonizacji jest stosunkowo niskie, jednak瞠 populacja wydaje si by stabilna, a jej liczebno嗆 systematycznie wzrasta. W czasie prowadzenia bada stwierdzono 15 gatunków drzew i krzewów zgryzanych przez bobry (Tab. 1).

 

Walory przyrodnicze i kulturowe rezerwatów
na terenie Pojezierza Mi璠zychodzko-Sierakowskiego

STRESZCZENIE

Pojezierze Mi璠zychodzko-Sierakowskie posiada wysokie walory przyrodnicze i krajobrazowe. Jest uwa瘸ne za modelowy obszar do ró積orodnych bada ze wzgl璠u na wyst瘼owanie wielu form geomorfologicznych. Szczególnie wa積ym elementem przyrodniczym Pojezierza s rezerwaty przyrody. Niniejsze opracowanie mia這 na celu wykonanie aktualnego zestawienia walorów rezerwatów pod wzgl璠em potencjalnej atrakcyjno軼i rezerwatów dla zwiedzaj帷ych oraz ocen wp造wu turystyki na rezerwaty.
Wykazano, 瞠 zarówno same rezerwaty, jak i ich otoczenie mog by atrakcyjne dla zwiedzaj帷ych i mog w ten sposób podnosi potencjaln warto嗆 turystyczn ca貫go regionu. Mimo to, nie wykazano du瞠go ujemnego wp造wu turystyki na stan rezerwatów. Spowodowane by這 to zapewne stosunkowo niewielk liczb osób odwiedzaj帷ych te obiekty oraz rozwi您aniami infrastrukturalnymi minimalizuj帷ymi negatywne oddzia造wanie ludzi. Mimo tego niezb璠ne jest sta貫 monitorowanie stanu rezerwatów oraz wprowadzanie i ulepszanie metod minimalizowania ujemnego wp造wu cz這wieka.

 

NOTATKI FLORYSTYCZNE, FAUNISTYCZNE I MYKOBIOTYCZNE

 

Materia造 do brioflory rezerwatu Golcowe Bagno
(Równina Wa貫cka, Pomorze Zachodnie, Polska)

STRESZCZENIE

Rezerwat Golcowe Bagno utworzono w celu ochrony torfowiska z naturaln ro郵inno軼i (ZARZ.ZENIE ...1990). W 2006 roku przeprowadzono badania briologiczne. Odnotowano 31 gatunków mchów i 6 gatunków w徠robowców. Rozmieszczenie stanowisk wszystkich zidentyfikowanych taksonów przedstawiono na mapie (Ryc. 1). Nie potwierdzono obecno軼i 6 gatunków wcze郾iej podawanych z rezerwatu przez Jasnowsk i Jasnowskiego (1988) - Sphagnum balticum, S. centrale, S. contortum, S. obtusifolium, S. platyphyllum i S. rubellum. Gatunki te uznawane s za rzadkie na Pomorzu Zachodnim (Jasnowski 1962, Jasnowska, Jasnowski 1988, Melosik, Urba雟ki 1997, Wilhelm, Wi璚豉w 2011). Brioflora rezerwatu obejmuje 10 taksonów obj皻ych ochron 軼is陰 i 14 obj皻ych ochron cz窷ciow (Zarz康zenie ... 2012). Wi瘯szo嗆 cennych gatunków stwierdzono na torfowisku. Jeden gatunek w徠robowca zaliczany jest do zagro穎nych wygini璚iem w Polsce (Klama 2006).

 

Stanowisko 郵imaka l康owego Cepaea vindobonensis (Férussac, 1821)
w Gackach ko這 Pi鎍zowa

STRESZCZENIE

W pracy przedstawiono charakterystyk nowego stanowiska wst篹yka austriackiego Cepaea vindobonensis (Fér.) w regionie Niecki Soleckiej. Populacj stwierdzono na s這necznych stokach po逝dniowo-wschodnich i wschodnich poro郾i皻ych ro郵inno軼i kserotermiczn i ruderaln na terenie kopalni gipsu w Gackach (N: 50°27'30", E: 20°35'38", UTM DA69).

 

Monitoring motyli dziennych (Rhopalocera) Magurskiego Parku Narodowego i jego otuliny -
- za這瞠nia i wyniki programu pilota穎wego

STRESZCZENIE

Fauna motyli dziennych Magurskiego Parku Narodowego zosta豉 zinwentaryzowana w latach 1997-1998 przez Kosiora i Witkowskiego (2000). Wykazano wówczas wyst瘼owanie 74 gatunków motyli dziennych. Poprowadzenie ponownego monitoringu na tych samych stanowiskach stwarza szans na uchwycenie zachodz帷ych procesów zmian w faunie motyli dziennych. Zanim jednak poprowadzony zostanie pe軟y monitoring, w roku 2012 zrealizowano program pilota穎wy. Obejmowa on 5 wybranych stanowisk: Ciechanie, Rostajne, Nieznajow, Polany i Kota. Stanowiska badawcze zosta造 dobrane w taki sposób aby odzwierciedla造 dwa typy pochodzenia i u篡tkowania obszarów niele郾ych. Do pierwszego z nich nale膨 Ciechania Rostajne i Nieznajowa reprezentuj one niele郾e tereny powsta貫 na wskutek opuszczenia po II wojnie 鈍iatowej wsi przez κmków. Aby utrzyma ich charakter MPN prowadzi na tych terenach czynn ochron. Kolejne dwa stanowiska to wsie Polany i Kota znajduj帷e si w otulinie parku, jest to typowa dla Beskidu Niskiego mozaika 陰k i pastwisk z tradycyjnym modelem rolnictwa. Praca terenowa polega豉 na zliczaniu form imaginalnych na liniowych transektach. Kosior i Witkowski (2000) wykazali z 5 stanowisk 48 gatunków motyli. W trakcie bada autora na tych samych stanowiskach odnotowano wyst瘼owanie 33 gatunków motyli, w鈔ód nich jeden gatunek Minois dryas - skalnik driada jest nowy dla fauny motyli dziennych Magurskiego Parku Narodowego. Zaobserwowano, 瞠 obj皻y ochron gatunkow i wpisany do czerwonej ksi璕i zwierz徠 z kategori LC (G這waci雟ki 2001) Lycaena dispar - czerwo鎍zyk nieparek rozszerzy dotychczasowy zasi璕 i wyst瘼owa licznie na wszystkich badanych stanowiskach. Pozosta貫 stwierdzone motyle nale膨 w wi瘯szo軼i do pospolicie wyst瘼uj帷ych w naszym kraju gatunków. W nast瘼nych latach poprowadzony zostanie pe軟y monitoring na ca貫j powierzchni MPN i jego otuliny.


 
  • Polish
  • English
home contact sitemap