Strona g堯wna
Dawny Rezerwat 圭is造 Drukuj E-mail

Najstarsz cz窷ci Bia這wieskiego Parku Narodowego jest teren po這穎ny w granicach dwóch Obwodów Ochronnych – Sierganowo i Dziedzinka, znajduj帷ych si w Obr瑿ie Ochronnym Rezerwat. Pocz徠ki ochrony tego obszaru si璕aj 1921 r., kiedy to w rozwidleniu rzek Hwo幡ej i Narewki utworzono le郾ictwo „Rezerwat”. Ta cz窷 Bia這wieskiego Parku Narodowego zwana jest te Rezerwatem 圭is造m czy te Obszarem Ochrony 圭is貫j (OO).

Ta najcenniejsza cz窷 parku narodowego po這穎na jest w centralnej cz窷ci Puszczy Bia這wieskiej, w wid豉ch rzek Hwo幡ej (od pó軟ocy) oraz Narewki (od zachodu), poprzez które s御iaduje z najm這dsz cz窷ci Parku, w陰czon w jego granice w 1996 r. Od wschodu dawny Rezerwat 圭is造 graniczy z Pa雟twowym Parkiem Narodowym Bie豉wie窺kaja Puszcza na Bia這rusi. Od po逝dniowego wschodu wzd逝 tzw.  Drogi Browskiej Bia這wieski Park Narodowy graniczy z lasami zagospodarowanymi nadle郾ictwa Bia這wie瘸, za od po逝dnia z Polan Bia這wiesk.

Na terenie dawnego Rezerwatu 圭is貫go dominuj lasy, jedynie nad rzekami – Narewk i Hwo幡 wyst瘼uj szuwary trzcinowe oraz zbiorowiska turzycowe i ro郵inno嗆 wodna. Spotyka si te podmok貫 bezdrzewne p豉ty ro郵inno軼i bagiennej. Lasy prezentuj du膨 ró積orodno嗆 wynikaj帷 z warunków glebowych. Na najubo窺zych glebach bielicowych powsta造ch z piasków rosn bory, w których dominuj sosna i 鈍ierk. Mamy tu bory 鈍ierkowe, bory mieszane i bory bagienne; te ostatnie na torfowiskach wysokich. Wi瘯szo嗆 dawnego Rezerwatu 圭is貫go porastaj lasy lipowo-grabowo-d瑿owe – zwane gr康ami. W dolinach rzek wyst瘼uj lasy olszowo-jesionowe, za w bezodp造wowych zag喚bieniach terenu bagienne lasy olszowe, tzw. olsy.

Gówn funkcj parku narodowego jest ochrona wszystkich elementów przyrodniczych, a wi璚: gleby, stosunków wodnych, szaty ro郵innej, 鈍iata zwierz徠 i grzybów, a tak瞠 zapewnienie przebiegu naturalnych procesów przyrodniczych zachodz帷ych w tym skomplikowanym zespole ro郵in, zwierz徠 i grzybów, jakim jest las o charakterze naturalnym. Obszar Parku obj皻y ochron 軼is陰 udost瘼niany jest do bada naukowych pod warunkiem, 瞠 ich prowadzenie nie zakóca przebiegu naturalnych procesów przyrodniczych.

奸ady dawnej dzia豉lno軼i cz這wieka na terenie Bia這wieskiego Parku Narodowego to kurhany wczesno鈔edniowieczne, 郵ady dawnych polan, na których uprawiano zbo瞠 i ro郵iny okopowe do podkarmiania zwierzyny, 郵ady po wypalaniu w璕la drzewnego oraz miejsce strace z okresu II wojny 鈍iatowej. Nad rzekami Hwo幡 i Narewk istnia造 陰ki ko郾e, obecnie powoli zarastaj帷e lasem.

Obszar obj皻y ochron 軼is陰 w Bia這wieskim Parku Narodowym nie jest lasem, jak ka盥y inny, gdy jego drzewostany powsta造 bez ingerencji cz這wieka. Jest to las, który nigdy w swojej historii nie by wyci皻y i nigdy r瘯a ludzka nie sadzi豉 w nim drzew. Z gospodarczego punktu widzenia jest to las bardzo „nieporz康ny”: drzewa nie rosn w nim w rz璠ach, na ziemi le篡 mnóstwo rozk豉daj帷ego si drewna. Jednak to w豉郾ie z tego nieporz康ku bierze swoje 廝ód這 jego unikalno嗆, jego warto嗆, niewyobra瘸lne bogactwo i ró積orodno嗆 form 篡cia wyst瘼uj帷ych w jego granicach. Brak w nim wprawdzie wielu elementów, do których przywykli鄉y w naszym codziennym otoczeniu. Brak gatunków charakterystycznych dla otwartych przestrzeni (np. wsz璠obylskich wróbli, gawronów). Jest to jednak w pe軟i zrekompensowane ilo軼i elementów typowych dla lasu naturalnego (np. muchoówki bia這szyje, dzi璚io造). Sk豉d gatunkowy ro郵in, zwierz徠 i grzybów jest podobny do sk豉du gatunkowego lasu, który porasta Europ w przesz這軼i, a który zosta ju wiele wieków temu zamieniony przez naszych przodków w pola orne lub las gospodarczy spe軟iaj帷y rol fabryki produkuj帷ej drewno.

Symbolicznymi „drzwiami” do tzw. Rezerwatu 圭is貫go jest stara d瑿owa brama. Wzniesiono j w 1930 r. wed逝g projektu in. arch. H. Jasie雟kiego z Krakowa. Pocz徠kowo szokowa豉 niektórych swoj obc Bia這wie篡 stylistyk i tym, 瞠 w ogóle by豉. Obecnie wros豉 w krajobraz tak mocno, 瞠 jest nieod陰cznie kojarzona z Bia這wieskim Parkiem Narodowym. Sta豉 si symbolem przej軼ia ze 鈍iata cywilizacji do 鈍iata nienaruszonej przyrody.

Na terenie dawnego Rezerwatu 圭is貫go mamy rzadk okazj zobaczenia ca貫go cyklu 篡ciowego drzewa: od siewki po spróchnia貫 staruszki z pojedynczymi zielonymi li嗆mi. Jest to mo磧iwe dzi瘯i temu, 瞠 drzewa nie s tu wycinane, do篡waj wi璚 wieku, w którym nast瘼uje ich biologiczna 鄉ier. Szczególn uwag przykuwaj z這my, wywroty i drzewa uschni皻e, których ogromna ilo嗆 zaskakuje prawie ka盥ego, kto po raz pierwszy znalaz si w takim miejscu. Drzewa obumieraj, zaczynaj si rozk豉da. Ogromne pnie i konary zwalaj si na ziemi. Nie jest to jednak zjawisko niepokoj帷e z biologicznego punktu widzenia.

W terenie dawnego Rezerwatu 圭is貫go martwe drewno stanowi ok. 30% ca貫j masy drzewnej. Oczywi軼ie w jednym miejscu mo瞠my nie znale潭 ani jednego martwego drzewa, a w innym - prawie wszystkie drzewa mog ju by martwe. Zale篡 to od fazy rozwojowej drzewostanu, w której znajduje si dany fragment lasu, jak i od szybko軼i procesu rozk豉du drewna. Butwiej帷e, obumar貫 drzewa stanowi doskona貫 m iejsce bytowania wielu gatunków organizmów, których liczebno嗆 idzie w miliony: od mikroskopijnych bakterii i grzybów po kr璕owce - gryzonie (myszy, nornice, koszatki) i ptaki (drozdy, strzy篡ki) wij帷e w nich swe gniazda lub znajduj帷e dogodne miejsca schronienia. Wiele z nich mo瞠 rozwija si i 篡 tylko w takim specyficznym 鈔odowisku. Do nich nale篡 m.in. pachnica - rzadki gatunek chrz御zcza obj皻y ochron gatunkow. Chrz御zcz ten, jak i inne próchnojady, jest gatunkiem zagro穎nym wygini璚iem, podobnie jak i inne organizmy, które s zwi您ane z martwym drewnem. Spo鈔ód ptaków nale篡 do nich 瞠ruj帷y gównie na martwych pniach i ga喚ziach dzi璚io bia這grzbiety.

Ro郵iny zielne: zio豉, trawy, turzyce, paprocie - w miejscach dobrze o鈍ietlonych tworz zwart dar, a najwy窺ze 寮嬌豉 traw dorastaj nieraz do wysoko軼i doros貫go cz這wieka. Ta zwarta i wysoka ro郵inno嗆 dostarcza pokarmu zwierz皻om i stanowi specyficzne 鈔odowisko - ma造 s這neczny 鈍iat owadów, jaszczurek i innych ciep這lubnych stworze - oaz ciep豉 i 鈍iat豉 w zimnym pó軛roku wiekowej Puszczy. Ro郵iny zielne porastaj ka盥y nadaj帷y si do zapuszczenia korzeni skrawek powierzchni: znajdziemy je na ziemi, na martwych drzewach le膨cych na dnie lasu, jak te i na korze 篡j帷ych drzew, je郵i tylko w jej sp瘯aniach zgromadzi這 si dostatecznie du穎 pod這瘸 do zapuszczenia korzeni.

Pomi璠zy zwalonymi pniami, pod koronami starych drzew, czyli pod okapem drzewostanu, obok m這dych drzewek rosn równie krzewy: rodz帷a orzechy leszczyna, lecznicza kruszyna, przystrajaj帷e si jesieni pi瘯nymi owocami: jarz瑿ina, trzmielina i kalina, a w miejscach wilgotnych - czeremcha i porzeczki.



 
  • Polish
  • English
home contact sitemap