PZG
T逝macz migowy online
bip biuletyn
informacji publicznej


UNESCO

Konferencja IGO 2023
Bilety online
Bilety online
POMOC DLA UKRAINY!
PKP Intercity

Projekt PL BY
Dzika Odyseja
Izba Administracji Skarbowej w Bia造mstoku
Strona g堯wna arrow Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody
Drukuj

„PNRP” 42(3-4) – 2023 r.

 

Materia造 do znajomo軼i pszczó (Hymenoptera, Aculeata, Apiformes) Trójmiejskiego
Parku Krajobrazowego i jego najbli窺zych okolic (pó軟ocna Polska)

STRESZCZENIE

Zaprezentowano stan poznania pszczó Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego i jego najbli窺zych okolic. ㄠcznie wykazano 186 gatunków pszczó, co stanowi 38,1% fauny krajowej tej grupy owadów. W analizowanym zgrupowaniu pszczó 29 gatunków (15,6%) nale篡 do taksonów zagro穎nych wygini璚iem oraz bardzo rzadkich i rzadkich w Polsce. Do gatunków o wysokim stopniu zagro瞠nia nale膨: Sphecodes marginatus, Osmia inermis, Hylaeus variegatus, Andrena florea, A. pusilla, Lasioglossum sexmaculatum i Nomada opaca.

 

Herpetofauna Prze這mu Lubrzanki

STRESZCZENIE

Obserwacje prowadzone by造 w latach 2021-2023 na terenie specjalnego obszaru ochrony siedlisk PLH260037 Prze這m Lubrzanki. Teren ten po這穎ny jest w centralnej cz窷ci województwa 鈍i皻okrzyskiego (centralna Polska). SOOS chroni kanion Lubrzanki oraz centraln cz窷 doliny rzecznej. Lubrzance towarzysz starorzecza, zakola, rozlewiska, podmok貫 陰ki, lasy 喚gowe i gr康y.
Obserwacjami obj皻o zró積icowane biotopy, w tym zbiorniki wodne, 陰ki, lasy i u篡tki rolne. Badania obj窸y okre郵enie wyst瘼owania herpetofauny oraz ustalenie zagro瞠 i warunków ochrony. Na 9 stanowiskach badawczych stwierdzono 10 gatunków p豉zów i 5 gatunków gadów. Obserwowanymi gatunkami by造: traszka górska Ichthyosaura alpestris LAUR., traszka zwyczajna Lissotriton vulgaris L., ropucha szara Bufo bufo L., ropucha zielona Bufotes viridis LAUR., rzekotka drzewna Hyla arborea L. (lub rzekotka wschodnia Hyla orientalis Bedriaga), 瘸ba wodna Pelophylax esculentus L., 瘸ba jeziorkowa Pelophylax lessonae CAM., 瘸ba 鄉ieszka Pelophylax ridibundus PALL., 瘸ba moczarowa Rana arvalis NILSS., 瘸ba trawna Rana temporaria L., jaszczurka zwinka Lacerta agilis L., jaszczurka 篡worodna Zootoca vivipara JACQUIN, padalec zwyczajny Anguis fragilis L. (lub padalec kolchidzki Anguis colchica Nordmann), zaskroniec zwyczajny Natrix natrix L. i 禦ija zygzakowata Vipera berus L. (Ryc. 1, Tab. 1).
Przez obszar SOOS przebiega ruchliwa droga powiatowa, na której znajdowano p豉zy zabite przez samochody. Dotyczy to zw豉szcza odcinka Podm帷hocice-Ciekoty (d逝go嗆 600 m). Z innych zagro瞠 stwierdzono m.in. koszenie 陰k, za鄉iecenie, eutrofizacj, zanieczyszczanie wód powierzchniowych oraz zarastanie i wysychanie ma造ch zbiorników.

 

Muchówki bzygowate, lwinkowate i wy郵epkowate (Diptera: Syrphidae, Stratiomyidae,
Conopidae) S這wi雟kiego Parku Narodowego

STRESZCZENIE

Muchówki (Diptera) s jednym z najliczniejszych rz璠ów owadów na 鈍iecie. Z ponad 6900 gatunków muchówek wykazanych w Polsce, jedynie 55 stwierdzono dotychczas w S這wi雟kim Parku Narodowym, co stanowi mniej ni 1% krajowej fauny. Niniejsze badania dostarczaj nowej, kompleksowej wiedzy na temat wyst瘼owania w S這wi雟kim Parku Narodowym trzech rodzin muchówek: bzygowatych (Syrphidae), lwinkowatych (Stratiomyidae) i wy郵epkowatych (Conopidae). Wi瘯szo嗆 danych zebrano w 2022 r. podczas starannie zaplanowanych, rocznych bada obejmuj帷ych ró積orodne siedliska. W artykule uwzgl璠niono stwierdzenia gatunków udokumentowanych fotograficznie przez pracowników Parku w latach 2017-21. Przebadano blisko 1200 osobników muchówek na 97 stanowiskach. Wykazano wyst瘼owanie 145 gatunków muchówek z rodziny bzygowatych (Syrphidae), 8 gatunków lwinkowatych (Stratiomyidae) oraz 11 gatunków wy郵epkowatych (Conopidae). W materiale stwierdzono siedem gatunków muchówek o wysokim ryzyku wygini璚ia (kategorie EN i VU) w skali Polski lub Europy. Niniejszy artyku dostarczy danych do przysz貫j klasyfikacji (kategoria DD) sze軼iu kolejnych gatunków.
Unikatowy charakter nadaj faunie Parku muchówki kserofilne, powi您ane ze 鈔odowiskami wydmowymi: Paragus constrictus ŠIMIC, 1986, Eumerus sabulonum (FALLÉN, 1817). Typowe dla S這wi雟kiego Parku Narodowego przyjeziorne 陰ki, torfowiska, czy bagienne lasy, to z kolei miejsce wyst瘼owania wielu gatunków muchówek zwi您anych z siedliskami wilgotnymi, w tym skrajnie rzadkich w Polsce gatunków atlantyckich, np. Chrysogaster virescens LOEW, 1854 i pó軟ocnych: Orthonevra stackelbergi THOMPSON & TORP, 1982 i Eristalis oestracea (LINNAEUS, 1758). W obszarach ochrony 軼is貫j i czynnej zachowawczej, obumar貫 i powalone drzewa sta造 si ostoj dla kilku cennych gatunków saproksylicznych, np. Berkshiria hungarica (KERTÉSZ, 1921), Pocota personata (HARRIS, 1780) i Spilomyia diophthalma (LINNAEUS, 1758). Dziewi耩 najbardziej interesuj帷ych i charakterystycznych dla S這wi雟kiego Parku Narodowego gatunków omówiono szczegó這wo w kontek軼ie ich wyst瘼owania w Polsce, a dwa inne gatunki zaproponowano do usuni璚ia z krajowej listy gatunków wyst瘼uj帷ych w Polsce: Eumerus tarsalis LOEW, 1840 i Paragus tibialis (FALLÉN, 1817).
Na ca造m 鈍iecie obserwowane jest szybkie tempo wymierania owadów. Za przyczyn tego negatywnego trendu odpowiada zespó wielu czynników, takich jak melioracje, nadmierne u篡cie pestycydów, nawo瞠nie na terenach rolniczych, utrata siedlisk oraz zmiany klimatyczne. Obecnie nawet obszary obj皻e ochron nie s wolne od zagro瞠 dla bioró積orodno軼i owadów. Aktualna strategia ochrony S這wi雟kiego Parku Narodowego ma na celu 豉godzenie tych negatywnych zmian i zak豉da nieingerowanie w naturalne procesy przyrodnicze oraz prowadzenie jedynie koniecznych dzia豉 z zakresu ochrony czynnej, gównie w siedliskach pó軟aturalnych lub naturalnych (ale przekszta販onych przez cz這wieka), maj帷ych poprawi ich stan. Do zabiegów tych nale篡 np. budowa zastawek na torfowiskach, odkrzaczanie torfowisk, wykos i wypas 陰k.

 

NOTATKI FLORYSTYCZNE, FAUNISTYCZNE I MYKOBIOTYCZNE

Widlicz cyprysowy Diphasiastrum tristachyum – nowy gatunek we florze Magurskiego
Parku Narodowego i Karpat Polskich]

STRESZCZENIE

Widlicz cyprysowy jest gatunkiem rzadkim i zagro穎nym wygini璚iem w Polsce, obj皻ym 軼is陰 ochron. Po 1990 roku potwierdzono go na prawie 30 stanowiskach w kraju. Z polskich gór znany jest jedyne z trzech historycznych stanowisk w Sudetach. W 2021 roku odkryto pierwsze stanowisko w Karpatach Polskich widlicza cyprysowego po這穎ne w Ciechani w Beskidzie Niskim, w granicach Magurskiego Parku Narodowego. Gatunek ten wyst瘼uje na siedlisku murawy bli幡iczkowej z wrzosem zwyczajnym powsta造m w wyniku dzia豉lno軼i cz這wieka. Jest to jedyne wspó販ze郾ie istniej帷e stanowisko w polskich górach o do嗆 zaskakuj帷ym wyst瘼owaniu, gdy gatunek ten jest w Polsce wybitnie ni穎wy.

 

KRONIKA

真br i Puszcza Bia這wieska w lwowskim pi鄉ie υwiec

STRESZCZENIE

W 1878 roku W這dzimierz Dzieduszycki, przyrodnik i mecenas nauki, za這篡 Galicyjskie Towarzystwo υwieckie. Towarzystwo wydawa這 czasopismo υwiec od 1878 do 1939 roku. Znaczna cz窷 artykuów w tym czasopi鄉ie po鈍i璚ona by豉 Puszczy Bia這wieskiej, ochronie przyrody i 簑brom. Nasza praca analizuje te artyku造, ukazuj帷 szereg nieznanych dot康 informacji i dowodz帷, 瞠 periodyki my郵iwskie s bardzo wa積ym 廝ód貫m historiograficznym do poznania Puszczy Bia這wieskiej i ochrony przyrody w tej cz窷ci Europy.



 
  • Polish
  • English
home