NUMER 5

ZIMA - WIOSNA 2003

Cześć Kochani! Ja „huhu huuuu”, Wasz Puszczyk, jak zapewne wiecie, nie odlatuję na zimę do ciepłych krajów. Jestem ptakiem osiadłym i cały rok spędzam z Wami. Choć ogólnie puszczyki nie są raczej towarzyskimi ptakami, ja na brak przyjaciół nie narzekam. No, może za wyjątkiem zimy, podczas której czuję się trochę bardziej samotny. Powodem tego jest długi zimowy sen, na jaki zapadają niektórzy moi przyjaciele, m.in. mój najlepszy kolega - Gacek Wielkouch.

Może już się domyślacie, że mowa tu o nietoperzu, zwanym inaczej Gackiem brunatnym.

Gacek Wielkouch, tak jak i pozostałe 21 gatunków nietoperzy występujących w naszym kraju, zimą hibernuje. Jesienią, kiedy zdobył już niezbędne zapasy pożywienia odłożone w postaci tłuszczu pod skórą,  wyszukuje sobie zimowe schronienie. Kryjówka taka musi charakteryzować się stałą, niską, ale dodatnią temperaturą, wysoką wilgotnością powietrza i zaciemnieniem. Te warunki, chroniące ciało nietoperza przed wysuszeniem i śmiercią, doskonale zapewniają jaskinie i piwnice. Dlatego naszego Gacka spotykamy zimą w takich właśnie miejscach. Wisi on głową w dół i hibernuje. Specjalny układ ścięgien sprawia, że pod ciężarem ciała stopy automatycznie zaciskają się, np. na chropowatej skale i Gacek może bez wysiłku wisieć nawet przez kilka zimowych miesięcy.

Co znaczy hibernacja? - spytacie. To bardzo mocny sen zimowy, podczas którego organizm zwierzęcia pracuje na „zwolnionych obrotach”: tętno, oddech i temperatura ciała spadają do niezbędnego minimum. Tylko w ten sposób nasz Gacek może przetrwać niekorzystny dla siebie okres, podczas którego nie mógłby znaleźć pożywienia.

Wszystkie nasze krajowe nietoperze żywią się bowiem owadami, których zimą nie uświadczysz. Wyobraźcie sobie, że jeden średniej wielkości nietoperz w ciągu jednej letniej nocy może zjeść kilkaset, a nawet do 3000 małych owadów! To dlatego te latające ssaki są pożyteczne dla człowieka i ważne dla środowiska, gdyż regulują liczebność m.in. komarów, ciem i chrabąszczy. Tak, tak, nietoperze należą do ssaków i są w tej grupie jedynymi zwierzętami zdolnymi do aktywnego lotu.

Ciepła pogoda wiosną, gwarantująca pojawienie się owadów, sprawia, że nasze nietoperze budzą się, opuszczają zimowe kryjówki i wyruszają na łowy. Nasz Gacek brunatny przenosi się do dziupli, ptasich budek lub na strychy starych budynków.

Od wiosny do jesieni będzie znów prowadził aktywny tryb życia. No i wreszcie „huhu huuuu” moje życie towarzyskie znów rozkwitnie. Latem u nietoperzy na świat przychodzą młode (u większości gatunków rodzi się tylko jedno). Wcześniej, pod koniec maja lub na początku czerwca, samice gromadzą się w tzw. kolonie rozrodcze, w których wychowywać będą swoje potomstwo. Przez pierwszy okres życia  młode, podobnie jak u reszty ssaków, karmione są mlekiem matki i otoczone pieczołowitą opieką.

Szczerze Wam powiem Kochani, że już nie mogę doczekać się, kiedy nadejdzie wiosna i kiedy znów razem z Gackiem Wielkouchem będę spędzał wieczory i noce na miłych pogawędkach.

A odnośnie naszego Gacka „huhu huuuu”, zauważyliście zapewne, że nazwa Wielkouch wcale nie jest przypadkowa. Jego olbrzymie uszy, osiągające ok. 3/4 długości ciała sprawiają, że kto jak kto, ale On wart jest swojego imienia. Czy macie co do tego jakieś wątpliwości?

..........................................................

To i owo...

w Polsce wszystkie 22 gatunki nietoperzy są pod ochroną, a 8 gatunków wpisano do Czerwonej Księgi Zwierząt jako szczególnie zagrożone wyginięciem,

w Puszczy Białowieskiej dotychczas stwierdzono występowanie 13 gatunków nietoperzy,

najmniejszym nietoperzem żyjącym na świecie jest maluszek krasnal występujący w Tajlandii: wielkość trzmiela, waga ok. 2g, rozpiętość skrzydeł ok. 14 cm,

największym nietoperzem jest zaś rudawka malajska z Filipin: waga ok. 1 kg, rozpiętość skrzydeł ok. 1,8 m.

 ..........................................................

AG

* Podsumowanie roku Puszczy Białowieskiej

PUSZCZYKOWE

WIEŚCI

* Wspomnienia z wakacji

* Nowe grono czytelników

ABC

OBSERWATORA

PRZYRODY

* Nie dać się zimie

* Zgrana para, czyli związek jemioły z jemiołuszką

* Przyjaźń z Gackiem wielkouchem

* Pomagamy naszym Płazom

* KONKURS PLASTYCZNY

* Wędrówki w poszukiwaniu wiosny

Z KUFERKA

BABUNI

LEGENDY,

GAWĘDY,

WIERSZE

* Wiersze o zimie i wiośnie

RUSZ GŁOWĄ

Z GŁOWY MĄDREJ SOWY

PUSZCZYKOWA GALERIA

Napisz do "Puszczyka"

Księga Gości

Komentarze

Adres redakcji:

Białowieski Park Narodowy

Ośrodek Edukacji Przyrodniczej

17-230 Białowieża

Park Pałacowy 5

z dopiskiem "PUSZCZYK"

tel. (0 prefix 85) 68 12 756

Powrót do strony

Białowieskiego

Parku Narodowego