Nastała zima, spadł pierwszy śnieg i las po raz kolejny zmienił swoje oblicze. Wędrując po kożuchu świeżo nasypanego puchu łatwo natknąć się na plątaninę odbitych w śniegu tropów. Wśród nich bardziej wprawne oko może „wyłowić” ślady łap największego i najskuteczniejszego łowcy Puszczy Białowieskiej – wilka. To piękne i mądre zwierzę często kojarzone jest bardzo negatywnie. Każdy z nas już w przedszkolu słyszał bajkę o Czerwonym Kapturku, w której to właśnie wilk jest „uosobieniem zła”. Dorośli również często uznają go za szkodnika w naszych lasach. Sądzę jednak, że tak naprawdę niewiele wiemy o tym zwierzęciu i warto, abyśmy bliżej przyjrzeli się jego życiu.

Wilki żyją w grupach rodzinnych, tzw. watahach. Grupa taka to mama – tzw. wadera, tata – basior i ich potomstwo. W Puszczy Białowieskiej watahy liczą od 3 do 9 osobników. Każda rodzina zajmuje oddzielny obszar, nazywany terytorium.

Pewnie zastanawiacie się, skąd poszczególne watahy wiedzą, że są na własnym „podwórku”. W orientacji pomaga im tzw. znakowanie, czyli pozostawianie moczu czy też odchodów w charakterystycznych punktach ich terytorium, np. na skrzyżowaniach dróg. Poza tym wyjąc, wilki oznajmiają nazbyt ciekawskim sąsiadom, że w tym fragmencie lasu jest już gospodarz.

Wilk jest zwierzęciem mięsożernym, co powoduje, że cały czas musi być w ruchu, aktywnie poszukując pokarmu. Dziennie potrafi przemierzyć w poszukiwaniu zdobyczy nawet ponad 60 km. Głównym pokarmem wilka w Puszczy Białowieskiej są jelenie, sarny i dziki, chociaż czasem udaje mu się upolować łosia czy też bobra. Dziennie zjada około 5 kg mięsa. Młode wilczki, zwane szczeniętami, rodzą się od końca kwietnia do połowy maja w wygrzebanych w ziemi norach. Najczęściej na świat przychodzi około 5-6 szczeniąt, które bardzo szybko przybierają na wadze i sile i już na przełomie lipca - sierpnia opuszczają rodzinną norę. Nieliczne z nich mają jednak szansę na przetrwanie. Zwykle wiek jednego roku osiąga tylko od 1 do 3 szczeniąt. Młode wilczki pozostają przy rodzicach około jednego roku, po czym odchodzą by założyć własne grupy rodzinne.

Musimy pamiętać, że wilk jest zwierzęciem prawnie chronionym, i że tylko dzięki temu nadal możemy spotkać go w naszych lasach. Pomimo tego, że jest drapieżnikiem, to liczba zabijanych przez niego ofiar nie zagraża istnieniu obok niego tych gatunków zwierząt, na które poluje. Wilki zdobywając pożywienie, redukują jedynie nadmierną liczbę jeleni, saren czy łosi. Dzięki temu zwierzęta te, jako roślinożerne, nie zgryzają zbyt mocno młodych drzew i ich pędów. A my, spacerując wśród potężnych puszczańskich dębów, lip czy klonów, możemy dojrzeć również młodsze ich okazy. Pną się one ku górze, by w przyszłości zająć miejsce swych sędziwych przodków. Ponadto, łupem wilka w pierwszej kolejności padają najczęściej osobniki młode, chore i osłabione. Te, które ujdą jego pogoni są zwykle zdrowe i silne, bez przeszkód się rozmnażają i są odporne na choroby.

Nadszedł czas, by obalić mit o wilku – szkodniku. Spróbujmy popatrzeć na las, na zwierzęta w nim żyjące, jako całość. Każdy organizm, również wilk, ma do spełnienia w przyrodzie ważne zadanie. To w naszych rękach spoczywa odpowiedzialność za to, czy pokolenia, które po nas przyjdą, będą mogły cieszyć się widokiem tropów wilka pozostawionych w lesie na śniegu.

TB